ABD LNG İhracat Kapasitesi 2026'da Katar'ı Geçecek: Plaquemines Devrede
Plaquemines tesisinin tam kapasiteye ulaşmasıyla ABD, 2026'da Katar'ı geride bırakarak dünyanın en büyük LNG ihracatçısı olacak; Türkiye'nin spot LNG sepetinde Amerikan payı yüzde 35'i aşıyor.
Küresel sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) piyasasında tarihi bir liderlik değişikliği yaşanıyor. Venture Global'in Louisiana'daki Plaquemines LNG tesisinin tam kapasiteye ulaşmasıyla birlikte ABD, 2026 yılı sonunda Katar'ı geride bırakarak dünyanın bir numaralı LNG ihracatçısı konumuna yükselecek. ABD'nin toplam likefaksiyon kapasitesi 130 milyon ton/yıl seviyesini aşarken, Katar 110 milyon ton/yıl seviyesinde kalıyor.
Plaquemines tesisinin birinci ve ikinci fazları toplam 27,2 milyon ton/yıl kapasiteye sahip. Cheniere Energy'nin Corpus Christi Stage 3, Sempra'nın Port Arthur LNG ve Freeport LNG'nin genişleme projeleri de aynı dönemde devreye giriyor. Katar Energy ise North Field genişlemesinin ilk fazını ancak 2027 ortasında tamamlayabilecek; bu da gecikmenin liderlik değişimini hızlandırmasına yol açtı.
Avrupa pazarı bu değişimin en büyük kazananı. Rus boru hattı gazından kopuş sonrası ABD LNG'sine bağımlı hale gelen kıta, ithalatının yüzde 58'ini Atlantik ötesinden karşılıyor. Hollanda TTF spot fiyatı 28 euro/MWh civarında stabilize olurken, Asya JKM endeksi 12 dolar/mmBtu bandında seyrediyor. Bu fiyat yakınsaması Türkiye gibi köprü pazarlarda esneklik fırsatları yaratıyor.
Türkiye, son yıllarda LNG sepetini hızla çeşitlendiren bir ülke konumunda. BOTAŞ'ın yıllık 11,5 milyar metreküplük spot LNG alımının yaklaşık yüzde 35'i ABD menşeli kargolardan oluşuyor. Marmara Ereğlisi, Aliağa Etki, Dörtyol ve Saros yüzer LNG terminalleri sayesinde Türkiye'nin günlük gazlaştırma kapasitesi 170 milyon metreküpe ulaştı. Bu kapasite, sadece iç tüketimi karşılamakla kalmıyor; aynı zamanda Bulgaristan, Romanya, Moldova ve Macaristan'a yeniden ihracat fırsatı sunuyor.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Türkiye'nin enerji üssü vizyonu çerçevesinde 2026'da Avrupa'ya yeniden ihracat hacminin 6,5 milyar metreküpe çıkarılması hedefini açıklamıştı. BOTAŞ ile Cheniere ve Venture Global arasında imzalanan uzun vadeli kontratlar bu hedefin temelini oluşturuyor. Anlaşmalar Henry Hub endeksli fiyatlama mekanizması içerdiği için, Avrupa'nın petrol endeksli Rus kontratlarından daha esnek bir alternatif sunuyor.
Diğer yandan Türk Akımı boru hattıyla gelen Rus gazı miktarı yıllık 15,75 milyar metreküple sınırlandırılmış durumda. Gazprom ile mevcut kontratın 2025 sonunda yenilenmesi sürecinde Ankara, ABD LNG'sini bir pazarlık kozu olarak kullanıyor. ICIS analizine göre, eğer Türkiye Rus gazı kontratını yenilemezse, açığı kapatmak için ek 7 milyar metreküplük ABD LNG kapasitesi devreye alınabilir. Bu durum Türkiye'nin enerji güvenliği denkleminde Atlantik aksının ağırlığını artırırken, Marmara Ereğlisi terminalinin genişletilmesi için 1,2 milyar dolarlık yeni yatırım hazırlığı yapılıyor.